Kennisbank
Tot hoeveel graden verwarmt een airco? Het kantelpunt
Geplaatst op 1 september 2026 · door Bas van den Heuvel
Moderne split-airco’s verwarmen gegarandeerd tot -15 en vaak tot -25 graden buitentemperatuur. Het rendement daalt naarmate het vriest, maar goedkoper dan gas blijft het tot zo’n -10 graden, en de gemiddelde Nederlandse winterdag is +3 tot +5. Praktisch verwarmt een airco dus vrijwel het hele stookseizoen voor de halve gasprijs.

De harde grens: -15 tot -25 graden
Eerst de specificaties: vrijwel elke moderne A-merk split verwarmt gegarandeerd tot -15 graden buitentemperatuur, en de betere modellen (waaronder de series die wij standaard plaatsen) tot -25 graden. Voor Nederland, waar zelfs een strenge winter zelden onder de -10 komt, is de werkgrens dus geen praktisch probleem. De echte vraag is een andere: wat gebeurt er onderweg naar die grens met het rendement, en wanneer verlies je het kostenvoordeel ten opzichte van gas?
Hoe het rendement daalt als het kouder wordt
Een airco pompt warmte van buiten naar binnen, en hoe minder warmte er buiten te halen valt, hoe harder hij daarvoor moet werken. Dat zie je terug in de COP: het aantal kWh warmte per kWh stroom.
| Buitentemperatuur | Rendement | Kosten per kWh warmte | Vergelijking met gas (±€0,15) |
|---|---|---|---|
| +7 °C (gemiddelde herfstdag) | COP 4 – 5 | €0,06 – €0,08 | Ruim 50% goedkoper dan gas |
| +3 °C (gemiddelde winterdag) | COP 3 – 4 | €0,08 – €0,10 | Nog steeds fors goedkoper |
| -5 °C (koude winterdag) | COP 2,5 – 3 | €0,10 – €0,12 | Goedkoper, ontdooicycli zichtbaar |
| -10 °C (strenge vorst) | COP 2 – 2,5 | €0,12 – €0,15 | Rond het kantelpunt met gas |
| -15 °C en lager | COP ±2 | €0,15+ | Werkt nog, voordeel verdampt |
De volledige som, inclusief tarieven en jaarplaatje, staat in is verwarmen met airco goedkoper dan gas.
Het kantelpunt: pas bij strenge vorst
Gas kost omgerekend zo’n €0,15 per kWh warmte. De airco verslaat dat zolang zijn COP boven de 2 blijft, en dat punt bereikt een moderne split pas rond de -10 tot -15 graden. Zet dat af tegen het Nederlandse klimaat, met een gemiddelde wintertemperatuur van 3 tot 5 graden, en de conclusie is nuchter: het overgrote deel van het stookseizoen verwarmt de airco voor de helft van de gasprijs, en alleen tijdens de paar echt strenge vorstdagen per jaar wordt het gelijkspel. Wie op die dagen de cv-ketel of een andere bron laat bijspringen, pakt het hele jaar het maximale voordeel.
Damp bij de buitenunit? Dat hoort zo
Rond het vriespunt slaat er rijp neer op de buitenunit, en die haalt de unit er zelf af: hij draait kort om, de rijp smelt, en er stijgt een dampwolk op. Die ontdooicyclus kost een paar procent rendement (verwerkt in de tabel hierboven) en is volstrekt normaal. Twee praktische aandachtspunten: zorg dat het dooiwater vrij weg kan lopen en niet op een pad bevriest, en houd de unit vrij van sneeuw en blad. Een krappe omkasting is in de winter extra onverstandig.
Klaar voor het stookseizoen
September is niet toevallig het moment waarop wij de meeste verwarm-vragen krijgen: wie nu een airco laat plaatsen, draait het hele stookseizoen op halve warmtekosten. Kies een model met hoge SCOP (zie de zuinigste airco), laat het vermogen op de ruimte doorrekenen en plan de jaarlijkse onderhoudsbeurt in het najaar, dan gaat hij schoon de winter in. Van Veghel tot Den Bosch: binnen 24 uur weet je wat het kost, en de gasrekening merkt het verschil vanaf de eerste koude week.

Geschreven door
Bas van den Heuvel
Eigenaar & installateur bij Aircoplaatsers
F-gassen gecertificeerd (BRL 100/200)